غياث الدين بن همام الدين الحسيني ( خواند امير )
216
تاريخ حبيب السير في أخبار افراد البشر ( فارسي )
و مجموع حصون آن ولايت را بمردان كارى استوار گردانيدند و امير ذو النون در قلعهء با شلنك كه اگر مور بر آن صعود نمودى پايش لنك شدى منزل گزيده بديع الزمان ميرزا در ديگرى از قلاع سپهر ارتفاع خود را مضبوط گردانيد شجاع بيك در حصار قندهار مسكن كرد و محمد مقيم در ضبط قلعهء زمين داور شرايط اهتمام بجاى آورد و چنان مقرر شد كه اگر خاقان منصور بجانب با شلنك رود بديع الزمان ميرزا بآهنك جنك از عقب معسكر ظفر اثر درآيد و اگر علم نصرت شيم نخست بدفع ميرزا بديع الزمان پردازد و امير ذو النون موكب همايون را تعاقب نموده رايت محاربت برافرازد القصه چون خاقان منصور بر ولايت فراه عبور فرمود و به زمين داور درآمد بواسطه عدم وجدان قوت صورت قحط و غلا در اردوى اعلى دست داد و از صعوبت آنحالت نزديك به آن رسيد كه سپاه ظفر پناه متفرق و پريشان گشته بقدم متابعت نزد مخالفان روند در آن اثنا مسموع حضرت اعلى شد كه در قلعهء پست كه ضبط آن در عهدهء عبد الرحمن ارغونست غله بسيار ذخيره نهادهاند و تسخير آن به سهولت ميسر مىشود بنابرآن موكب نصرتشعار به ظاهر آن حصار شتافت و بنابر وفور عنايت يزدانى نسبت به حضرت خاقانى خوفى بر ضمير عبد الرحمن ارغون استيلا يافته قبل از اينكه كسى دست بآلات رزم و پيكار برد بپاى اطاعت بملازمت بارگاه سلطنت شتافت و مقاليد قلعه تسليم نمود و فى الواقع اگر مشار اليه دو سه روز قدم در ميدان ممانعت نهاده بمراسم قلعهدارى مىپرداخت مهم اشكالى تمام پيدا ميكرد اما بعد از اطاعت او عساكر نصرت مآثر به قدر احتياج از بست غله برگرفته از نقمت بنعمت رسيدند و خاقان منصور مصلحت در مراجعت دانسته از همانمنزل بجانب دار السلطنهء هرات بازگشت و در اثناء راه مرض مفاصل عام كه عارض ذات آفتاب احتشام بود طغيان كرده در دست و پا روى نمود در يكى از منازل امير نظام الدين احمد ولد مير على فارسى برلاس كه بمكارم اخلاق اتصاف داشت مريض شده علم عزيمت بصوب عالم آخرت برافراشت و موكب همايون در اواسط رجب بباغ جهانآرا رسيده عارضهء مذكوره اشتداد يافت اطباء مسيحانفس آغاز معالجه و مداوا كردند و در ترتيب اغذيه و اشربهء مفيده شرايط اجتهاد و اهتمام بجاى آوردند بعد از چند روز بمحض عنايت رب العالمين از دار الشفا ( وَ إِذا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ ) صحت كامل شامل وجود خسرو عادل گشته و سقم بشفا تبديل يافت و روزگار ناسازگار از سر اضرار صغار و كبار درگذشت بيت باز اعتدال يافت مزاج شهنشهى * روز نشاط آمد و بگذشت شام غم ذكر فرار محمد حسين ميرزا بجانب عراق و آذربايجان و مراجعت نمودن بعد از چند سال بحدود خراسان محمد حسين ميرزا كه از اكثر اولاد امجاد خاقان منصور بوفور تهور و جرئت ممتاز بود قبل از اين تاريخ به چند سال در وقتى كه خاقان بيهمال پهلو بر بستر ناتوانى داشت